Almanya’da diş hekimliği okumak, bize danışan öğrencilerin listesinde hep üst sıralarda yer alıyor. Sebebi anlaşılır: Devlet üniversitelerinde öğrenim ücreti neredeyse yok, eğitim kalitesi yüksek ve mezuniyetten sonra hem Almanya’da hem de Avrupa’nın geri kalanında çalışma imkânı açılıyor. Fakat bu cazibenin bir bedeli var, o da kabul aşamasında yaşanan sert rekabet
Diş hekimliği Almanya’da tıp, eczacılık ve veterinerlik gibi “kontenjanlı” bölümler arasında. Yerli öğrenciler bile yüksek not ortalamasıyla ve çoğu zaman uzun bekleme süreleriyle bu bölüme girebiliyor. Türkiye’den başvuracak bir öğrencinin bu tabloyu en baştan bilmesi, planını gerçekçi kurması için şart
Almanya’da diş hekimliği eğitimi nasıl yapılandırılmış?
Almanya’da diş hekimliği (Zahnmedizin) lisans ve yüksek lisans şeklinde bölünmüş bir program değil. Eğitim, devlet sınavıyla (Staatsexamen) biten tek parça bir program olarak yürüyor. Normal süre yaklaşık 10 yarıyıl artı sınav dönemi, yani pratikte 5,5 ile 6 yıl arasında bir süreyi hesaba katmak gerekiyor
Program kabaca iki aşamadan oluşuyor. İlk yıllarda anatomi, fizyoloji, biyokimya, kimya ve fizik gibi temel bilimler ile diş hekimliğine giriş dersleri ağırlıkta. Bu aşamanın sonunda bir ara sınav var. Sonraki yıllarda ise protez, konservatif diş tedavisi, periodontoloji, ortodonti ve ağız cerrahisi gibi klinik dersler ve hasta başında uygulamalar başlıyor
Son yıllarda diş hekimliği eğitimine ilişkin yönetmelik yenilendi ve tıp ile ortak derslerin payı arttı. Bu nedenle üniversitelerin ders planları birbirinden biraz farklı olabiliyor. Başvuru yapacağınız üniversitenin güncel müfredatını kendi sitesinden kontrol etmenizi öneririz
Türk lise diplomasıyla doğrudan başvuru mümkün mü?
En çok sorulan soru bu ve cevabı “duruma göre” şeklinde. Almanya, Türk lise diplomasını tek başına her zaman doğrudan üniversite girişi için yeterli görmüyor. Genel uygulamada aşağıdaki yollar öne çıkıyor:
- Türkiye’de üniversite sınavında başarı: YKS’de belirli bir başarıyı göstermek ve ilgili alanda bir programa yerleşmiş olmak, bazı durumlarda doğrudan başvuru imkânı tanıyabiliyor
- Türkiye’de üniversitede bir süre okumuş olmak: Türkiye’de ilgili alanda bir ya da iki yıl başarıyla okumuş öğrenciler genellikle daha rahat değerlendiriliyor
- Studienkolleg ve Feststellungsprüfung: Doğrudan giriş hakkı olmayan öğrenciler, bir yıllık hazırlık programı olan Studienkolleg’in tıp ve biyoloji odaklı M-Kurs bölümünü okuyup yeterlilik sınavını geçerek başvuru hakkı kazanıyor
Hangi grupta olduğunuzu netleştirmenin en sağlıklı yolu, diplomanızı DAAD’nin kabul veri tabanı ve anabin üzerinden kontrol etmek ya da uni-assist ön değerlendirmesine göndermek. Not ortalamasının Alman sistemine nasıl çevrildiğini merak ediyorsanız Almanya’da üniversite için not ortalaması şartı yazımızda hesaplama mantığını anlattık

Almanya’da diş hekimliği için dil şartları
Almanya’daki diş hekimliği programlarının neredeyse tamamı Almanca. İngilizce bir diş hekimliği programı arıyorsanız, Almanya’daki devlet üniversitelerinde bu seçeneği bulma ihtimaliniz çok düşük. Hasta ile iletişimin ve devlet sınavının Almanca yapılması bunun ana nedeni
Üniversitelerin çoğu en az C1 seviyesinde Almanca istiyor. Kabul edilen belgeler genellikle şunlar:
- DSH-2, bazı üniversitelerde DSH-3
- TestDaF’ta her bölümden en az 4 puan, bazı üniversitelerde daha yüksek
- Goethe-Zertifikat C2 ya da üniversitenin kabul ettiği eşdeğer belgeler
- Telc Deutsch C1 Hochschule
Pratikte en sık gördüğümüz hata, dil belgesini almayı başvuru döneminin son haftalarına bırakmak. Sıfırdan C1 seviyesine çıkmak, yoğun bir programla bile genellikle bir ila bir buçuk yıl sürüyor. Türkiye’deyken B2 seviyesine ulaşıp sonra Almanya’da yoğun kursa ya da Studienkolleg’e geçmek, birçok öğrenci için daha verimli bir plan oluyor
Yabancı öğrenci kontenjanı ve rekabet
Alman ve AB vatandaşı adaylar diş hekimliği başvurularını merkezi sistem olan hochschulstart üzerinden yapıyor. AB dışından gelen öğrenciler ise genellikle doğrudan üniversiteye ya da uni-assist aracılığıyla başvuruyor ve ayrı bir kontenjan içinde değerlendiriliyor. Bu kontenjan, toplam kapasitenin küçük bir yüzdesi kadar. Üniversite başına birkaç kişilik yerlerden söz ettiğimiz durumlar azımsanmayacak kadar fazla
Seçimde en belirleyici unsur not ortalaması oluyor. Bunun yanında bazı üniversiteler TMS (tıp bölümleri için yetenek testi) sonucunu, ilgili alandaki mesleki deneyimi ya da Studienkolleg sınav notunu da hesaba katıyor. TMS’ye girmek zorunlu olmasa da iyi bir sonuç, sıralamanızı belirgin şekilde yukarı taşıyabiliyor
Bir örnekle anlatalım: Ankara’da yaşayan, YKS’de iyi bir derece yapmış ve Almancası B2 seviyesinde olan varsayımsal bir öğrenciyi düşünün. Bu öğrenci ilk yıl C1 belgesini tamamlayıp TMS’ye hazırlanırsa, aynı dönemde beş altı farklı üniversiteye başvuru yaparak şansını gerçekçi biçimde artırabilir. Tek bir üniversiteye başvurup beklemek ise genellikle bir yıl kaybı anlamına geliyor
Başvuru takvimi ve belgeler
Diş hekimliği programlarının çoğu yalnızca kış döneminde öğrenci alıyor, bazıları ise yaz döneminde de başlangıç sunuyor. Kış dönemi için başvuruların genellikle yaz aylarında, yani Temmuz ortası civarında kapandığını görüyoruz. Ancak AB dışı öğrenciler için son tarih daha erken olabiliyor. Her üniversitenin takvimini ayrı ayrı kontrol etmek gerekiyor
Standart bir başvuru dosyasında genellikle şunlar bulunuyor:
- Lise diploması ve transkript, onaylı Almanca çevirileriyle
- Varsa YKS sonuç belgesi ve yerleştirme belgesi
- Türkiye’de okunan üniversite dönemine ait transkript
- Almanca dil belgesi
- Pasaport fotokopisi ve biyometrik fotoğraf
- Varsa TMS sonucu ve sağlık alanındaki staj ya da iş belgeleri
Belgelerin tasdiki ve tercümesi sırasında sık hata yapılıyor. Bu konuda apostil ve belge tasdiki rehberimiz, hangi belgenin nerede onaylatılacağını adım adım gösteriyor. Merkezi sistem hakkında güncel bilgileri ise hochschulstart.de adresinden takip edebilirsiniz

Masraflar: ücretsiz eğitim gerçekten ücretsiz mi?
Almanya’daki devlet üniversitelerinin çoğu öğrenim ücreti almıyor ama dönem başına bir katkı payı ödeniyor. Bu tutar şehre ve üniversiteye göre değişmekle birlikte genellikle birkaç yüz Euro civarında ve çoğu yerde toplu taşıma bileti de buna dahil. Baden-Württemberg eyaleti ise AB dışından gelen öğrencilerden dönem başına ayrıca öğrenim ücreti alıyor, bunu üniversite seçerken mutlaka hesaba katın
Diş hekimliğine özgü bir masraf kalemi daha var: alet ve malzeme. Klinik öncesi dönemde öğrencilerin kendi alet setlerini ve bazı sarf malzemelerini alması gerekebiliyor. Bu kalem eğitim süresince birkaç bin Euro’ya ulaşabiliyor
| Masraf kalemi | Yaklaşık durum | Not |
|---|---|---|
| Öğrenim ücreti | Çoğu eyalette yok | Baden-Württemberg’de AB dışı öğrenciler için ücretli |
| Dönem katkı payı | Birkaç yüz Euro | Çoğu zaman sömestr bileti dahil |
| Alet ve malzeme | Eğitim boyunca birkaç bin Euro | Klinik öncesi dönemde yoğunlaşıyor |
| Yaşam masrafı | Aylık yaklaşık 950-1.200 Euro | Münih ve Hamburg gibi şehirlerde daha yüksek |
| Bloke hesap | Vize için yıllık zorunlu tutar | Tutar her yıl güncelleniyor |
Öğrenci vizesi için bloke hesapta göstermeniz gereken tutar ve genel masraf yapısını Almanya’da ücretsiz üniversite yazımızda daha ayrıntılı ele aldık
Okurken çalışmak ve günlük tempo
Teorik olarak öğrenci vizesiyle yılda belirli bir gün sayısına kadar çalışmak mümkün. Fakat Almanya’da diş hekimliği okuyan öğrencilerin büyük kısmı, özellikle klinik öncesi laboratuvar dönemlerinde haftada birkaç saatten fazla çalışmanın gerçekçi olmadığını söylüyor. Laboratuvar dersleri sabahtan akşama kadar sürebiliyor ve protez çalışmalarına dönem boyunca ayrıca zaman ayırmak gerekiyor
Bu yüzden bütçe planını “orada çalışıp geçinirim” varsayımıyla değil, ilk iki yılın masrafını büyük ölçüde aileden ya da birikimden karşılayacak şekilde yapmanızı öneriyoruz
Mezuniyet sonrası: Approbation ve çalışma
Devlet sınavını geçen mezunlar, Almanya’da diş hekimi olarak çalışma izni anlamına gelen Approbation’a başvurabiliyor. Almanya’da eğitimini tamamlamış biri için bu süreç, yurt dışı diplomasıyla gelen hekimlere göre çok daha sade. Mezuniyetten sonra iş aramak için oturum izni uzatılabiliyor ve diş hekimliği Almanya’da iş bulma açısından güçlü meslekler arasında
Türkiye’ye dönmek isteyenler için ise Türkiye’deki denklik süreci gündeme geliyor. Bu konuda yurt dışı tıp diplomasında denklik ve STS yazımız, sağlık alanındaki denklik mantığını anlamanıza yardımcı olur
Sık yapılan hatalar
- Sadece tek bir üniversiteye başvurmak. Kontenjan bu kadar dar olduğunda başvuruyu yaymak şart
- Diplomanın doğrudan giriş hakkı verip vermediğini kontrol etmeden dil kursuna büyük bütçe ayırmak
- Özel üniversitelerin ücret yapısını devlet üniversiteleriyle karıştırmak
- Bloke hesap ve vize randevusunu kabul mektubu geldikten sonra düşünmeye başlamak
- Diş hekimliğinin Almanca bir program olduğunu bilmeden İngilizce sınav hazırlığına zaman harcamak
Sık sorulan sorular
Almanya’da İngilizce diş hekimliği okunabilir mi?
Devlet üniversitelerinde İngilizce diş hekimliği programı neredeyse yok. İngilizce eğitim istiyorsanız Macaristan veya Polonya gibi ülkeleri değerlendirmek daha gerçekçi olabilir, ülke karşılaştırması için Avrupa’daki diğer seçeneklere bakmanız faydalı olur
Almanya’da diş hekimliği kaç yıl sürer?
Normal süre yaklaşık 10 yarıyıl ve sınav dönemi, yani 5,5 ile 6 yıl arası. Dil hazırlığı ve Studienkolleg eklendiğinde Türkiye’den başlayan bir öğrenci için toplam süre 7 ila 8 yılı bulabiliyor
Studienkolleg’den sonra kabul garanti mi?
Hayır. Studienkolleg ve yeterlilik sınavı size sadece başvuru hakkı kazandırıyor. Kabul, sınav notunuza ve o yılki rekabete bağlı
Türkiye’de diş hekimliği okurken Almanya’ya geçiş yapılabilir mi?
Belirli şartlarla mümkün. Tamamladığınız derslerin tanınması ve ilgili dönemde boş yer olması gerekiyor. Yatay geçiş başvuruları üniversiteden üniversiteye farklı değerlendiriliyor
Başvuru planınızı birlikte netleştirelim
Almanya’da diş hekimliği hedefi, iyi planlandığında ulaşılabilir ama plansız girişildiğinde yıllar kaybettirebilen bir yol. Diplomanızın durumu, dil seviyeniz ve bütçeniz netleştiğinde hangi üniversitelere hangi sırayla başvuracağınız da belirginleşiyor
Kendi profilinizi bir uzmanla değerlendirmek isterseniz ücretsiz danışmanlık formunu doldurmanız yeterli. Saya Group ekibi diplomanızın tanınma durumundan başvuru takvimine kadar size özel bir yol haritası çıkarır