İsveç Oturum İzni ve Yeni Kurallar

İsveç uzun yıllar boyunca Avrupa’nın en açık göç politikalarına sahip ülkelerinden biri olarak biliniyordu. 2022’den sonra iktidara gelen hükümetle birlikte bu tablo hızla değişti ve İsveç oturum izni şartları hemen her kategoride sıkılaştırıldı. Birkaç yıl önce sorunsuz geçebilecek bir başvuru, bugün maaş eşiği, geçim şartı veya belge eksikliği yüzünden reddedilebiliyor

Bize gelen danışanların önemli bir kısmı, arkadaşlarından veya sosyal medyadan duyduğu eski bilgilerle hareket ediyor. “Kuzenim üç yıl önce bu maaşla gitti” demek artık bir şey ifade etmiyor. Aşağıda İsveç’te geçerli başlıca oturum türlerini ve son dönemde getirilen yeni kuralları, Türkiye’den başvuracak biri gözüyle ele alıyoruz

İsveç oturum izni sistemine kısa bakış

İsveç’te oturum izinlerinden İsveç Göç Dairesi (Migrationsverket) sorumlu. Başvurular büyük ölçüde çevrim içi yapılıyor, ardından biyometrik veriler ve pasaport kontrolü için büyükelçilik veya yetkili başvuru merkezinde randevuya gidiliyor. Türkiye’den başvuranlar için bu işlem genellikle Ankara’daki büyükelçilik veya İstanbul’daki başkonsolosluk üzerinden yürüyor

Oturum izinlerini kabaca şu başlıklara ayırabiliriz:

• Çalışma izni ve buna bağlı oturum: İsveçli bir işverenden iş teklifi alanlar için
• AB Mavi Kart: Yüksek nitelikli ve yüksek maaşlı pozisyonlar için
• Öğrenci oturumu: İsveç’te yükseköğretim programına kabul alanlar için
• Aile birleşimi: İsveç’te yaşayan eş, partner veya ebeveynin yanına gidenler için
• Kendi işini kuranlar: İsveç’te şirket kurup yönetmek isteyenler için
• Kalıcı oturum (permanent uppehållstillstånd): Belirli süre İsveç’te yaşayıp şartları sağlayanlar için

Resmi ve güncel bilgilerin tek doğru kaynağı Migrationsverket’in migrationsverket.se adresi. Kurallar son yıllarda sık değiştiği için başvuru öncesi mutlaka buradaki sayfaları kontrol edin

Yeni kurallar: çalışma izninde maaş eşiği

En çok konuşulan değişiklik, çalışma izni için getirilen maaş eşiği. Eskiden belirli bir asgari tutar yeterliyken, 2023 sonunda bu eşik İsveç’teki medyan maaşın yaklaşık yüzde 80’ine bağlandı. Yani İsveç oturum izni için başvururken teklif edilen brüt aylık maaşın bu seviyenin üzerinde olması gerekiyor. Medyan maaş her yıl güncellendiği için eşik de her yıl değişiyor

Hükümetin eşiği daha da yükseltmeye ve bazı meslekleri muaf tutmaya yönelik çalışmaları da gündemde. Bu yüzden iş teklifi aldığınızda maaşın yalnızca bugünkü eşiği değil, birkaç yıl sonraki uzatma başvurusunda geçerli olabilecek eşiği de karşılayıp karşılamadığını düşünmekte fayda var

Maaş eşiğinin yanı sıra şu şartlar da aranıyor:

1. Pozisyonun İsveç’te ve AB içinde ilan edilmiş olması
2. Maaş ve çalışma koşullarının sektördeki toplu sözleşmelerle uyumlu olması
3. İşverenin sizi sağlık, hayat, iş kazası ve emeklilik sigortalarıyla kayıt altına alması
4. Geçerli bir pasaportunuzun bulunması

Spårbyte (statü değişikliği) kaldırıldı

Bir diğer önemli değişiklik, reddedilen sığınma başvurusu sahiplerinin ülkeden ayrılmadan çalışma iznine geçmesine imkân tanıyan “spårbyte” uygulamasının kaldırılması. Bu, İsveç’te farklı bir statüyle bulunup oradan çalışma iznine geçmeyi planlayanlar için önemli bir kapının kapandığı anlamına geliyor

Kalıcı oturumda yeni kurallar

İsveç’te kalıcı oturum için uzun yıllar boyunca dört yıllık çalışma izni süresi temel ölçüt olarak biliniyordu. 2021’den itibaren kalıcı oturum için kendini geçindirebilme şartı getirildi; yani belirli bir süre İsveç’te yasal olarak yaşamış olmanız tek başına yetmiyor, düzenli ve yeterli bir gelirinizin olduğunu da göstermeniz gerekiyor

Hükümet bunun da ötesine geçerek kalıcı oturum izinlerini büyük ölçüde sınırlamayı ve yerine süreli izinleri yaygınlaştırmayı amaçlayan düzenlemeler üzerinde çalışıyor. Bu süreç henüz tamamen netleşmiş değil, ancak yön açık: İsveç, kalıcılığı daha zor kazanılan bir statü haline getiriyor. Uzun vadeli plan yapan adayların bu değişiklikleri yakından takip etmesi gerekiyor

Aile birleşimi ve geçim şartı

Aile birleşiminde de kurallar sıkılaştı. İsveç’te yaşayan referans kişinin hem kendisini hem de gelecek aile üyelerini geçindirebilecek gelire ve yeterli büyüklükte bir konuta sahip olması bekleniyor. Bu geçim şartı belirli istisnalar dışında uygulanıyor ve tutarlar düzenli olarak güncelleniyor

Çalışma izniyle İsveç’e giden birinin eşi ve çocukları da başvuruya dahil edilebiliyor. Ancak burada da işverenin teklif ettiği maaşın aile üyelerini geçindirmeye yetip yetmediği değerlendiriliyor. Pratikte sık gördüğümüz durum şu: Kişi kendi başvurusu için eşiği geçiyor, fakat ailesini eklemek istediğinde geçim hesabı yetersiz kalıyor

Bir danışanımızın deneyimi

İzmir’den bir yazılım geliştiricisi Göteborg’daki bir şirketten iş teklifi almıştı. Kendi başvurusu birkaç ay içinde onaylandı. Eşini ve iki çocuğunu sonradan eklemek istediğinde ise küçük bir stüdyo dairede yaşadığı için konut şartını karşılamadığı ortaya çıktı. Daha büyük bir daire kiralayıp yeni kira sözleşmesini sunduktan sonra aile başvurusu ilerledi. Bu yüzden aile birleşimini planlıyorsanız konutu en baştan hesaba katmanızı öneriyoruz

Öğrenci oturumu ve mezuniyet sonrası

İsveç’te üniversite okumak isteyen Türk vatandaşları, kabul aldıktan sonra öğrenci oturumuna başvuruyor. Bu başvuruda öğrenim ücretinin ödendiğini ve eğitim süresi boyunca kendinizi geçindirecek parayı gösterebildiğinizi belgelemeniz gerekiyor. Gösterilmesi gereken aylık tutar Migrationsverket tarafından her yıl açıklanıyor

Öğrencilerin çalışmasına İsveç’te saat sınırı konmuyor, ancak çalışmanın derslerin önüne geçmemesi ve öğrenim ilerlemesinin sürmesi bekleniyor. Mezuniyet sonrası ise iş aramak için bir süre ülkede kalma imkânı tanınıyor. Mezuniyet sonrası seçenekleri diğer Avrupa ülkeleriyle karşılaştırmak isterseniz yurt dışında mezuniyet sonrası oturum izni yazımıza göz atabilirsiniz

İsveç vatandaşlığında beklenen değişiklikler

Oturumdan vatandaşlığa geçiş de yeniden düzenleniyor. Uzun süre beş yıllık ikamet çoğu kişi için vatandaşlığa yetiyordu. Hükümetin yeni vatandaşlık düzenlemesiyle bu sürenin sekiz yıla çıkarılması, İsveççe dil ve toplum bilgisi sınavı ile geçim ve dürüst yaşam şartlarının eklenmesi öngörülüyor. Yürürlük tarihi ve geçiş hükümleri önemli olduğu için başvuru planınızı yaparken güncel durumu kontrol edin

Oturum türlerinin karşılaştırması

Türkiye’den İsveç oturum izni başvurusu nasıl yapılır?

1. Uygun kategoriyi belirleyin: iş teklifi, kabul mektubu ya da aile bağı
2. Çalışma izninde işvereniniz başvuruyu başlatır ve size bir bağlantı gönderir; diğer kategorilerde başvuruyu kendiniz Migrationsverket sistemi üzerinden yaparsınız
3. Pasaportunuzun tüm sayfalarını ve istenen belgeleri sisteme yükleyin, harcı ödeyin
4. Ankara’daki büyükelçilikten veya yetkili başvuru merkezinden biyometrik randevusu alın
5. Karar çıktığında oturum kartınızı (UT-kort) teslim alın ve İsveç’e girişinizi planlayın
6. İsveç’e vardıktan sonra Skatteverket’e kaydolarak kişisel kimlik numaranızı (personnummer) alın

Bekleme süreleri kategoriye ve dosyanın eksiksiz olmasına göre ciddi farklılık gösteriyor. Sertifikalı işverenler üzerinden yapılan çalışma izni başvuruları genellikle daha hızlı ilerliyor. Aile birleşiminde ise aylarca beklemek nadir değil

Sık yapılan hatalar

• Teklif edilen maaşın eşiği geçtiğini varsayıp güncel rakamı kontrol etmemek
• İşverenin sigorta kayıtlarını zamanında yapmaması ve uzatmada sorun çıkması
• Aile üyelerini eklerken geçim ve konut şartını hesaba katmamak
• Pasaportun tüm sayfaları yerine yalnızca kimlik sayfasını yüklemek
• Vatandaşlık süresini eski beş yıllık kurala göre planlamak

Sık sorulan sorular

İsveç oturum izni kaç yıllık verilir?

Çalışma izinleri genellikle iş sözleşmesinin süresine göre, bir seferde en fazla iki yıla kadar veriliyor ve uzatılabiliyor. Öğrenci oturumu ise eğitim süresine bağlı olarak düzenleniyor

İsveççe bilmeden oturum izni alabilir miyim?

Çalışma ve öğrenci oturumu için İsveççe şart değil; birçok şirkette ve üniversite programında İngilizce yeterli. Ancak vatandaşlıkta ve ileride kalıcılık şartlarında dil bilgisinin önemi artıyor

Turist vizesiyle gidip İsveç’te oturum izni başvurusu yapabilir miyim?

Kural olarak ilk oturum başvurusunun İsveç dışından yapılması ve kararın ülke dışında beklenmesi gerekiyor. Turist olarak gidip orada başvuru yapmak çoğu durumda mümkün değil

İsveç’te iş bulmadan oturum alabilir miyim?

Belirli yüksek nitelikli kişiler için iş arama amaçlı oturum seçeneği bulunuyor, ancak şartları sınırlı. Çoğu aday için en gerçekçi yol iş teklifi veya kabul mektubuyla başvurmak

Planınızı güncel kurallara göre yapın

İsveç hâlâ yüksek yaşam kalitesi ve güçlü sosyal haklarıyla cazip bir ülke, ama artık daha seçici. Ülkeye gitmenin genel yollarını ve maliyetlerini merak ediyorsanız İsveç’e göç yazımız iyi bir başlangıç olacaktır. İş teklifi üzerinden ilerlemeyi düşünüyorsanız çalışma amaçlı göç sayfamızda genel süreci bulabilirsiniz

Profilinizin İsveç’teki yeni kurallarla uyumlu olup olmadığını öğrenmek için ücretsiz danışmanlık formunu doldurabilirsiniz. Saya Group ekibi durumunuzu inceleyip size uygun seçenekleri açıkça paylaşır