Türkiye’de diş hekimliği taban puanları her yıl yükselirken, birçok aile alternatif olarak Avrupa’ya bakmaya başladı. Bu listede İspanya özellikle son yıllarda dikkat çekiyor: güçlü bir sağlık sistemi, köklü üniversiteler, Akdeniz iklimi ve Türkiye’ye görece yakın yaşam maliyeti. İspanya’da diş hekimliği eğitimi almak isteyen öğrencilerden gelen soruların çoğu da aynı noktalarda toplanıyor: Ne kadar tutar, kabul zor mu, İspanyolca şart mı, mezun olunca Türkiye’de çalışabilir miyim?
Bu soruların cevabı, devlet üniversitesi mi özel üniversite mi tercih ettiğinize göre neredeyse tamamen değişiyor. Devlet tarafında ücretler düşük ama rekabet çok yüksek ve eğitim dili İspanyolca. Özel tarafta ise İngilizce programlar ve daha esnek kabul var, buna karşılık yıllık ücretler ciddi bir bütçe gerektiriyor. Aşağıda iki tarafı da açıkça karşılaştırıyoruz
İspanya’da diş hekimliği eğitimi nasıl yapılandırılmış?
İspanya’da diş hekimliği programının adı “Grado en Odontología”. Program beş yıl sürüyor ve 300 AKTS kredilik bir lisans derecesi olarak düzenleniyor. Mezunlar İspanya’da doğrudan diş hekimi olarak çalışabiliyor; ayrıca bir uzmanlık sınavı ya da staj yılı zorunluluğu bulunmuyor
İlk iki yıl ağırlıklı olarak temel bilimlerle geçiyor: anatomi, fizyoloji, biyokimya, histoloji, mikrobiyoloji ve farmakoloji. Üçüncü yıldan itibaren protez, endodonti, periodontoloji, ortodonti ve ağız cerrahisi gibi klinik dersler başlıyor. Son iki yılda ise öğrenciler üniversite kliniklerinde öğretim üyelerinin gözetiminde gerçek hastaları tedavi ediyor
Avrupa Birliği’nin mesleki yeterlilikleri tanıma direktifi kapsamında İspanya’da alınan diş hekimliği diploması diğer AB ülkelerinde de otomatik tanınma sisteminden yararlanıyor. Bu, ileride Almanya, Fransa ya da İtalya gibi bir ülkede çalışmayı düşünen öğrenciler için önemli bir artı. Diğer Avrupa ülkeleriyle genel bir karşılaştırma için Avrupa’da diş hekimliği okumak yazımıza göz atabilirsiniz
Devlet üniversiteleri: Düşük ücret, yüksek rekabet
Madrid Complutense, Granada, Sevilla, Valencia, Barselona, Santiago de Compostela, Bask Ülkesi, Murcia ve Oviedo gibi devlet üniversiteleri diş hekimliği programı sunuyor. Bu üniversitelerin hepsinde eğitim dili İspanyolca. Bazı derslerde İngilizce kaynak kullanılsa da öğrencinin hastayla, hocayla ve klinik personeliyle İspanyolca iletişim kurması bekleniyor
Ücretler nasıl belirleniyor?
Devlet üniversitelerinde ücretler kredi başına belirleniyor ve her özerk bölge kendi fiyatını ilan ediyor. AB vatandaşları ve İspanya’da yasal olarak ikamet edenler için yıllık ücret çoğu bölgede yaklaşık 1.000 ile 2.500 avro arasında değişiyor. AB dışından gelen ve İspanya’da ikamet etmeyen öğrenciler için ise bazı bölgeler, özellikle Madrid ve Katalonya, daha yüksek kredi ücretleri uygulayabiliyor
Bu nedenle İspanya diş hekimliği ücretleri konusunda tek bir rakam vermek yanıltıcı olur. Tercih edeceğiniz üniversitenin ve bölgenin ilgili akademik yıl için yayımladığı ücret kararnamesini kontrol etmek gerekiyor. Yine de genel bir fikir vermek gerekirse, devlet üniversitesinde beş yıllık toplam eğitim ücreti çoğu durumda özel bir üniversitenin tek yılından daha az tutuyor
Kabul neden bu kadar zor?
Devlet üniversitelerinde diş hekimliği, İspanya’nın en yüksek giriş notu istenen bölümleri arasında. Kabul, lise not ortalaması ve üniversiteye giriş sınavlarından alınan puanların birleşimiyle hesaplanan bir “nota de corte” ile yapılıyor. 14 üzerinden hesaplanan bu sistemde diş hekimliği için taban notlar çoğu üniversitede 12 ve üzerinde seyrediyor
Yabancı öğrenciler için kontenjan sınırlı ve rekabet İspanyol öğrencilerle birlikte yürüyor. Bu yüzden lise notları çok yüksek olmayan ya da İspanyolcası henüz yeterli olmayan bir öğrencinin doğrudan devlet üniversitesini hedeflemesi gerçekçi değil

Özel üniversiteler: İngilizce seçenek ve daha yüksek bütçe
İspanya’da diş hekimliği eğitimi veren özel üniversiteler arasında Universidad Europea, CEU San Pablo, Universidad Alfonso X El Sabio ve Barselona’daki UIC gibi kurumlar öne çıkıyor. Bunların bir kısmı İngilizce diş hekimliği programı ya da İngilizce ağırlıklı seçenekler sunuyor. Programların dili ve içeriği zaman zaman değiştiği için başvurudan önce üniversitenin güncel sayfasını kontrol etmek şart
Özel üniversitelerde yıllık ücretler son açıklanan rakamlara göre genellikle 15.000 ile 25.000 avro arasında değişiyor, İngilizce programlarda bu aralığın üst tarafı daha sık görülüyor. Bazı okullar kayıt ücreti, malzeme ve klinik ekipman ücretlerini ayrıca talep ediyor. Diş hekimliği öğrencilerinin kendi el aletlerini ve bazı sarf malzemelerini almak zorunda olduğunu da hesaba katmak gerekiyor
Kabul süreci özel üniversitelerde daha esnek işliyor. Genellikle başvuru dosyası, not dökümü, dil belgesi, bazen bir giriş sınavı ve mülakat isteniyor. Biyoloji ve kimya bilgisi mülakatlarda sık sorgulanan konular arasında
Başvuru adımları: Türkiye’den İspanya’ya
- Lise diplomasının tanınması: Türk lise diploması için ya UNEDasiss üzerinden akreditasyon belgesi (credencial) alınıyor ya da diplomanın İspanya Eğitim Bakanlığı’nda denkliği (homologación) yapılıyor. Hangisinin gerektiği üniversiteye ve programa göre değişebiliyor
- Belgelerin hazırlanması: Diploma ve not dökümünün apostilli ve yeminli tercümeli kopyaları gerekiyor. Belge hazırlığında sık yapılan hataları apostil ve belge tasdiki yazımızda anlattık
- Puan yükseltme sınavları (PCE): Devlet üniversitesine başvuracak öğrenciler, notlarını yükseltmek için UNEDasiss’in düzenlediği özel yetenek sınavlarına girebiliyor. Biyoloji, kimya ve fizik bu bölüm için en kritik dersler
- Dil belgesi: İspanyolca programlar için genellikle en az B2 seviyesi, İngilizce programlar için IELTS veya TOEFL gibi bir belge isteniyor
- Üniversite başvurusu: Devlet üniversitelerinde başvurular bölgesel sistemler üzerinden, özel üniversitelerde ise doğrudan okula yapılıyor
- Öğrenci vizesi: Kabul mektubu alındıktan sonra Ankara Büyükelçiliği ya da İstanbul Başkonsolosluğu’na bağlı başvuru merkezi aracılığıyla ulusal öğrenci vizesi başvurusu yapılıyor
Takvim açısından devlet üniversitesi hedefleyen bir öğrencinin süreci en az bir yıl önceden başlatması gerekiyor. PCE sınavları genellikle bahar aylarında yapılıyor ve sonuçlar yaz başında açıklanıyor. Özel üniversitelerde ise başvurular daha erken açılıyor ve kontenjanlar sıra usulü dolabiliyor
İspanya diş hekimliği ücretleri ve yaşam maliyeti
Eğitim ücretinin yanında barınma, yemek, ulaşım, sağlık sigortası ve malzeme giderleri de bütçeye eklenmeli. İspanya’da öğrenci vizesi başvurusunda da aylık yaşam masraflarını karşılayacak finansal gücü göstermeniz bekleniyor
| Kalem | Devlet üniversitesi | Özel üniversite |
|---|---|---|
| Yıllık eğitim ücreti | Yaklaşık 1.000 – 2.500 avro, AB dışı için bazı bölgelerde daha yüksek | Yaklaşık 15.000 – 25.000 avro |
| Eğitim dili | İspanyolca | İspanyolca veya İngilizce |
| Kabul | Nota de corte, çok rekabetçi | Dosya, sınav ve mülakat |
| Aylık yaşam gideri | Şehre göre yaklaşık 800 – 1.300 avro | |
| Malzeme ve alet | Özellikle klinik yıllarda ek maliyet | |
Madrid ve Barselona en pahalı şehirler. Granada, Sevilla, Valencia, Murcia ve Santiago de Compostela gibi şehirlerde kira ve günlük giderler daha makul. Granada, öğrenci şehri kimliği ve uygun yaşam maliyetiyle özellikle tercih ediliyor

Mezuniyet sonrası: İspanya’da kalmak mı, Türkiye’ye dönmek mi?
İspanya’da mezun olduktan sonra iki ana yol var. İlki İspanya’da veya başka bir AB ülkesinde çalışmak. İspanya’da diş hekimliği yapabilmek için mezun olduğunuz bölgedeki diş hekimleri odasına (Colegio de Dentistas) kayıt olmanız gerekiyor. AB dışı vatandaşların ise İspanya’da kalabilmek için öğrenci statüsünden çalışma ya da iş arama statüsüne geçmesi gerekiyor. İspanya’da çalışan diş hekimlerinin durumunu diş hekimi olarak İspanya’ya göç yazımızda ayrıca ele aldık
İkinci yol Türkiye’ye dönmek. Yurt dışında diş hekimliği okuyan Türk vatandaşlarının Türkiye’de mesleklerini icra edebilmesi için YÖK denklik süreci ve buna bağlı olarak Seviye Tespit Sınavı gündeme geliyor. Denklik şartları dönem dönem güncellendiği için başvurudan önce YÖK’ün güncel düzenlemelerini kontrol etmek önemli. Bu konuyu denklik ve STS yazımızda detaylı anlattık
Sık yapılan hatalar
- Devlet üniversitesi ücretlerini görüp kabulün de kolay olduğunu sanmak. Asıl zorluk ücret değil, giriş notu
- İspanyolcayı sonraya bırakmak. Devlet üniversitesinde ve klinik yıllarda dil, başarının en belirleyici unsuru
- Özel üniversitede yalnızca eğitim ücretini hesaplamak. Malzeme, kayıt, sigorta ve yaşam giderleri toplam bütçeyi önemli ölçüde artırıyor
- Lise diploması tanıma sürecini geç başlatmak. UNEDasiss ve denklik işlemleri haftalar, bazen aylar sürebiliyor
- Türkiye’ye dönüş planı varsa denklik şartlarını kayıt öncesi araştırmamak
Geçen yıl görüştüğümüz bir aile, kızları için yalnızca Madrid’deki devlet üniversitelerine başvurmayı planlamıştı. Lise notları iyi olsa da İspanyolcası A2 seviyesindeydi ve PCE sınavlarına hazırlık için zaman kalmamıştı. Birlikte değerlendirdikten sonra öğrenci bir yıl dil ve PCE hazırlığı yapmaya, paralel olarak da İngilizce program sunan bir özel üniversiteye yedek başvuru yapmaya karar verdi. Bu tür bir “B planı” olmadan sadece devlet üniversitesine güvenmek çoğu zaman bir yıl kaybetmeyle sonuçlanıyor
Sık sorulan sorular
İspanya’da İngilizce diş hekimliği okumak mümkün mü?
Evet, ancak İngilizce seçenekler ağırlıklı olarak özel üniversitelerde. Devlet üniversitelerinde eğitim dili İspanyolca. İngilizce programda okusanız bile klinik yıllarda hastalarla iletişim için İspanyolca öğrenmeniz büyük avantaj sağlıyor
İspanya’da diş hekimliği eğitimi kaç yıl sürer?
Grado en Odontología programı beş yıl sürüyor. Mezuniyet sonrası uzmanlaşmak isteyenler ortodonti, implantoloji veya endodonti gibi alanlarda yüksek lisans (máster) programlarına devam edebiliyor ve bu programların çoğu ücretli
Burs imkanı var mı?
Devlet üniversitelerinde ücretler zaten düşük olduğu için burslar genellikle başarıya ve maddi duruma bağlı sınırlı destekler şeklinde. Bazı özel üniversiteler ise yüksek not ortalamasına sahip öğrencilere kısmi indirimler sunabiliyor
Öğrenci vizesiyle İspanya’da çalışabilir miyim?
İspanya’daki güncel düzenlemelere göre öğrencilerin belirli saat sınırları içinde çalışmasına izin veriliyor. Ancak diş hekimliğinin ders ve klinik yükü düşünüldüğünde, çalışarak eğitim masraflarını karşılamayı planlamak gerçekçi değil
Karar vermeden önce
İspanya’da diş hekimliği eğitimi doğru öğrenci için çok değerli bir seçenek: kaliteli eğitim, AB’de tanınan bir diploma ve keyifli bir öğrenci hayatı. Fakat devlet ile özel üniversite arasındaki fark çok büyük ve planınız bu iki seçenekten hangisine uyduğunuza göre şekillenmeli. Resmi bilgiler için İspanya Bilim, İnovasyon ve Üniversiteler Bakanlığı sitesi iyi bir başlangıç noktası
Notlarınıza, dil seviyenize ve bütçenize göre hangi üniversitelerin gerçekçi olduğunu birlikte değerlendirmek isterseniz ücretsiz danışmanlık formumuzu doldurabilirsiniz. Saya Group eğitim ekibi size uygun bir başvuru planı hazırlar